اکوکمپ‌ها، معیارها و شاخص‌های احداث

در اصول اوليه توسعه پایدار گردشگری و همچنين از مفاهيم پایه ای اکوتوریسم آمده است که توسعه باید به گونه ای باشد که کمترین آسيب را به منابع موجود وارد کند. در بحث اکوتوریسم و فعاليت‌های طبيعت مدار نيز حداقل تاثير بروی طبيعت و فرهنگ موجود در منطقه مدنظر است. در نتيجه برای برآوردن این اهداف خانه‌های اکولوژیک ساخته شده که به شکل و یا اکولوژ‌ها احداث می شوند. امروزه دستورالعمل‌ها ومعيارهای کاملی برای ساخت اکوکمپ‌ها توسط سازمان‌های معتبر فعال نوشته شده و در این رابطه گواهينامه‌هایی به سازندگان و مالکين اکوکمپ‌های استاندارد اعطا می شود. اکوکمپ‌ها در مسير تحولات خود هنوز در حال تغيير هستند تا بتوانند بيشتر به توسعه پایدار نزدیک شوند. نمونه‌هایی از گواهينامه‌ها و یا راهنماهای بين المللی که در آنها به اکوکمپ‌ها اشاره شده است:

2-9-3 گواهينامه سيستم مدیریت محيط زیست ISO–14001

این گواهينامه از طرف سازمان بين­المللی استاندارد و بنا بر رعایت اصول مدیریتی هم راستا با حفاظت از منابع زیستی به خدمات گردشگری مانند اکوکمپ­ها ارائه می­شود. هر مرکز و یا محصولی که بخواهد این گواهينامه را دریافت کند باید کليه شراط لازم مربوط به سيستم مدیریت محيط زیست را در خود ایجاد کند. این گواهينامه به مراکز گردشگری نيز ارائه می­گردد.

راهنمای ارزیابی پيامدهای توسعه بر محيط زیست (دستورالعمل ارزیابی طرح‌های توسعه بخشی، انرژی و صنعت) : این راهنما در کتابی با همين عنوان به چاپ رسيده و کتاب مرجع بانک جهانی به حساب می­آید.

چک ليست ساخت و مدیریت پایدار اکوکمپ‌ها راهنمای ساخت پایدار اقامتگاه در طبيعت با توجه به حفظ محيط زیست، رشد و بهره مندی جوامع محلی، که در سال 2006 توسط کارشناسان مجمع اکولوژی کشور ژاپن تهيه شده و هر ساله با توجه به تعاریف و مفاهيم جدید اکوتوریسم به روز می شود. این چک ليست از مجموعه ای از رهنمودها و معيارهایی تشکيل شده، که امروزه اغلب کشورهای فعال در امر اکوتوریسم جهت ساخت هرگونه اقامتگاه طبيعی آنها را مدنظر قرار می دهند.هدف تهيه این چک ليست نزدیک تر شدن اقامتگاه‌های طبيعی به استانداردهای محيط زیستی و گردشگریست. این چک ليست شامل 112 سوال در 6 گروه مختلف است. مسولين اقامتگاه با پاسخ دادن به هر سوال امتیازی معادل 0.5 یا 1 و یا 2 دریافت می کنند. در نهایت با ارسال پاسخ سوالات، به مجمع اکوتوریسم ژاپن می توانند از درجه پایداری اقامتگاه خود و خدمات ارائه شده در آن اطلاع یابند ودر صورت کسب حداقل امتياز مربوطه، گواهينامه بين المللی پایداری اکوکمپ‌ها را دریافت نمایند. مشخص است که هر چه امتياز بالاتر باشد بيانگر توجه بيشتر مدیریت اکوکمپ به اصول اصلی اکوتوریسم و سازگاری نوع و شکل خدمات با طبيعت است، بنابراین در جذب گردشگران بيشتر موفق تر خواهد بود. نکته قابل توجه این است که بعضی از سوالات چک ليست باید توسط کارشناسان گردشگری هر کشورتغييراتی یابد تا با شرایط جغرافيایی و  فرهنگی آن کشورسازگارتر شده و تطابق یابد. به جهت اهميت، به روز بودن و البته کاربردی بودن این چک ليست ترجمه آن در ادامه تحقيق گنجانده می گردد. بدیهی است که موضوعی که در هر سوال پرسيده شده است، یکی از فاکتورهای مورد نظر در ساخت اقامتگاه‌های طبيعت مدار از جمله اکوکمپ‌ها می باشد.به طورکلی این چک ليست شامل مجموعه ای از رهنمودهای ضروری جهت ساخت اقامتگاه برای ارائه خدمات به تورهای طبيعت محور، و هدف آنچک ليست توسعه مدیریت محيطی در اقامتگاه‌های واقع در طبيعت است.

طبقه بندی موضوعات چک ليست

موضوعات مورد بررسی در 6 طبقه تقسيم می شوند

الف : پایداری محيط زیستی

ب : غذا و نوشيدنی

ج: کاهش زباله و بازیاقت

د: کاهش مصرف و ذخيره انرژی و آب

ذ: توليد و فروش محصولات سبز

ر: توجه و حفاظت از محيط زیست به عنوان خانه طبيعی و اصلی جوامع بشری

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

بررسی و تحلیل تأثیر احداث اقامتگاه­های بوم­گردی بر روی معیشت جامعه محلی، مطالعه موردی، روستای افراچال ساری